Veel mensen die gevoelig zijn voor migraine eten juist heel bewust op tijd, omdat ze ergens aanvoelen dat een lege maag hun opbreekt. En toch gebeurt het: een hectische dag, geen trek, of een lunch die er door de drukte bij inschiet, en een paar uur later meldt zich die zeurende hoofdpijn.
In mijn praktijk hoor ik het bijna wekelijks. Het frustrerende is dat zelfs één onbedoelde maaltijd te weinig al genoeg kan zijn. En juist daar zit een logisch mechanisme achter, dat begint bij de energiehuishouding van je hersenen.
Je brein is een grootverbruiker van je energie!
Je hersenen wegen zo’n twee procent van je lichaamsgewicht, maar slurpen rond de twintig procent van je energie op. Die honger zie je tot diep in de cellen: elke zenuwcel zit volgepakt met energiefabriekjes, de mitochondriën, naar schatting honderdduizenden tot wel twee miljoen per cel. Alleen je hartspier is nog dichter bezet.
Bij migrainegevoelige mensen draaien die fabriekjes gemiddeld wat minder soepel, waardoor de energieaanmaak hapert. Het migrainebrein zit daardoor vaker op het randje: zolang er stabiele brandstof binnenkomt gaat het goed, maar de reserve is klein.
Hoofdpijn als noodrem
Een hoofdpijn- of migraineaanval wordt door onderzoekers steeds vaker gezien als een beschermende noodreactie: het brein dwingt rust, donker en stilte af om zijn energiebalans te herstellen. Dat verklaart waarom juist momenten waarop de energievoorziening hapert zo betrouwbaar aanvallen uitlokken. En weinig laat die voorziening sneller haperen dan een overgeslagen maaltijd.
Waarom maaltijden overslaan vaak hoofdpijn triggert
Je brein draait grotendeels op glucose, oftewel bloedsuiker. Sla je een maaltijd over, dan zakt die bloedsuiker en krijgt een toch al krap brein nog minder brandstof. Vasten en maaltijden overslaan, zeker het ontbijt, komen in de literatuur dan ook consistent naar voren als triggers, juist via die glucosedaling. En let op: ook de jojo telt. Snelle suikers op een lege maag jagen je bloedsuiker omhoog, waarna de diepe dip volgt, en die dip is vaak het echte probleem.
Glucose is niet de enige brandstof
Gelukkig heeft je brein een achterdeur: ketonen, een reservebrandstof die je lever uit vet maakt zodra de suiker opdroogt. Ketonen komen via een ander transportsysteem de cel binnen dan glucose en kunnen zo het haperende suikersysteem omzeilen.
Het probleem bij migrainegevoeligheid is dus niet een tekort aan die reserve, maar dat een brein dat altijd op suiker draait geen achterdeur open heeft als de suiker even wegvalt. Die route maak je beschikbaar door je lichaam aan vetverbranding te laten wennen, bijvoorbeeld met MCT-vetten (uit kokosolie) of met rustig opgebouwd vasten. Het bewijs hiervoor bij migraine is hoopgevend, maar nog jong.
En daar zit meteen een waarschuwing in. Vasten is op zich gezond, maar juist tijdens de overgang hangt je brein even tussen twee brandstoffen in, en dat energiegat is waar een aanval op de loer ligt. Mijn advies is daarom niet “nooit vasten”, maar: bouw het heel langzaam op en luister naar de eerste signalen.
Een kanttekening: kip of ei?
Laat ik het wel een beetje nuanceren. Een migraineaanval begint in je brein vaak al uren voordat de hoofdpijn er is. In die vroege, onzichtbare fase verandert er van alles, en bij sommige mensen ook de eetlust: ze krijgen ineens trek in iets zoets, of juist helemaal geen honger meer.
Stel dat dat laatste gebeurt. Je hebt geen trek, slaat je lunch over, en een paar uur later komt de hoofdpijn. De voor de hand liggende conclusie is: die overgeslagen lunch heeft het uitgelokt. Maar het kan andersom liggen. Misschien was de aanval al begonnen, maakte die dat je geen trek had, en sloeg je de maaltijd over ómdat je brein al aan het omschakelen was. Dan was die maaltijd geen oorzaak, maar een vroeg signaal.
Wat was er eerder, het overslaan of de aanval? Dat is niet altijd te zeggen, en het laat vooral zien dat voeding en migraine subtieler samenhangen dan een lijstje van wat wel en niet mag.
Wat je met je bord kunt doen
De rode draad in mijn adviezen: houd de brandstoftoevoer zo stabiel mogelijk.
- Regelmaat boven perfectie. Eet op vaste momenten en sla het ontbijt niet over.
- Vlak je bloedsuikercurve af. Combineer koolhydraten met wat eiwit, vet en vezels, zodat je de scherpe piek en de diepe dip voorkomt.
Drie voedingsstoffen die helpen tegen hoofdpijn
Wil je de energiefabriekjes, zoals ik hierboven beschreef, zelf ondersteunen, dan springen er drie voedingsstoffen uit.
Vitamine B2 (riboflavine) levert de hulpstofjes FAD en FMN die de elektronentransportketen voeden: de lopende band binnenin je mitochondriën waar het energiemolecuul ATP wordt gemaakt.
Co-enzym Q10 is de schakel die de elektronen op die band doorgeeft. Beide werken dus letterlijk in dezelfde keten. In gerandomiseerde studies verlaagden ze allebei de aanvalsfrequentie: bij B2 reageerde bijna zes op de tien deelnemers, tegen anderhalf op de tien op placebo, bij Q10 ongeveer de helft tegen één op zeven.
Magnesium speelt een andere rol: ATP is in je cel pas bruikbaar als het aan magnesium gekoppeld is, en daarnaast kalmeert magnesium overprikkelde zenuwcellen. Bij migrainegevoelige mensen is de magnesiumstatus vaak laag, met enig bewijs dat aanvulling aanvallen helpt voorkomen. Je vindt deze stoffen in onder meer zuivel, eieren, groene bladgroente, noten en peulvruchten.
→ Lees ook: Helpt fitnessen tegen beginnende hoofdpijn?
Andere factoren naast voeding die hoofdpijn triggeren
Voeding is één van de knoppen waar je aan kan draaien. Slaaptekort, stress en zware inspanning staan niet voor niets in elk triggerlijstje: ze vergroten allemaal de energievraag of verkleinen de aanvoer. Onthoud vooral dit: als jouw hoofdpijn opspeelt bij een lege maag, zit dat niet tussen je oren. Je brein vraagt letterlijk om brandstof, en dat is precies waar je met voeding iets mee kunt.
Geschreven door Laurens Helmstäter, kPNI- en orthomoleculair therapeut bij Leef Preventief.
Bronnen
- Gross, E. C., Lisicki, M., Fischer, D., Sándor, P. S., & Schoenen, J. (2019). The metabolic face of migraine: from pathophysiology to treatment. Nature Reviews Neurology, 15(11), 627–643.
- Li, A., Gao, M., Jiang, W., Qin, Y., & Gong, G. (2020). Mitochondrial dynamics in adult cardiomyocytes and heart diseases. Frontiers in Cell and Developmental Biology, 8, 584800.
- Hailemarim, T. (2025). Irregular meal and migraine headache: a scoping review. BMC Nutrition, 11(1), 60.
- Gross, E. C., Klement, R. J., Schoenen, J., D’Agostino, D. P., & Fischer, D. (2019). Potential protective mechanisms of ketone bodies in migraine prevention. Nutrients, 11(4), 811.
- Karsan, N., Bose, P., Newman, J., & Goadsby, P. J. (2021). Are some patient-perceived migraine triggers simply early manifestations of the attack? Journal of Neurology, 268(5), 1885–1893.
- Schoenen, J., Jacquy, J., & Lenaerts, M. (1998). Effectiveness of high-dose riboflavin in migraine prophylaxis: a randomized controlled trial. Neurology, 50(2), 466–470.
- Sándor, P. S., Di Clemente, L., Coppola, G., Saenger, U., Fumal, A., Magis, D., Seidel, L., Agosti, R. M., & Schoenen, J. (2005). Efficacy of coenzyme Q10 in migraine prophylaxis: a randomized controlled trial. Neurology, 64(4), 713–715.
- Barbagallo, M. (2025). Magnesium and migraine. Nutrients, 17(4), 725.
Misschien vind je dit ook interessant:
Laatste berichten van Laurens Helmstäter (toon alles)
- Kun je hoofdpijn krijgen als je een maaltijd overslaat? - 1 juli 2026
Laat een reactie achter